Skąd urząd skarbowy czerpie informacje o podatnikach
Podstawowym źródłem wiedzy fiskusa jesteśmy my sami. Składając deklaracje podatkowe PIT, ujawniamy własne dochody, natomiast w formularzach dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych — nasze wydatki. Urząd dysponuje więc udokumentowanymi danymi o tym, ile zarabiamy oraz na co przeznaczamy środki (w zakresie objętym obowiązkiem podatkowym PCC).
Sytuacja komplikuje się, gdy podatnik ma trudności ze spłatą zobowiązań i ubiega się o umorzenie lub rozłożenie zaległości na raty. Wtedy przekazuje fiskusowi szczególnie obszerny pakiet informacji: liczbę i wiek dzieci oraz innych osób na utrzymaniu, dzieci z własnymi dochodami pozostające w gospodarstwie domowym, źródła i wysokość dochodów, składniki majątku. Niejednokrotnie wymaga się podania stanu konta bankowego, zobowiązań wobec ZUS oraz kosztów utrzymania. Przedsiębiorcy dodatkowo muszą przedstawić pełną charakterystykę działalności.
Banki oraz inne podmioty finansowe mają obowiązek raportowania do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (funkcję tę pełni jeden z wiceministrów finansów) wszystkich transakcji o równowartości przekraczającej 15 000 EUR.
Kolejnym ogniwem w systemie przekazywania danych są notariusze. W razie sprzedaży nieruchomości automatycznie informują Urząd Skarbowy, przesyłając kopię aktu notarialnego wraz z dokumentacją podatku od czynności cywilnoprawnych.
Fiskusowi sprawozdają także wydziały architektury oraz powiatowi inspektorzy nadzoru budowlanego. Raportują wydane pozwolenia na budowę, użytkowanie obiektów budowlanych, rozbiórkę, a także powiadomienia o zakończeniu prac budowlanych.
Informacje płyną również z wydziałów komunikacji, które rejestrują pojazdy. Przekazują m.in. dane zbywcy i nabywcy, ich numery PESEL, datę nabycia i rejestracji pojazdu, markę, typ, model, rok produkcji, numer rejestracyjny oraz VIN.
Nie można pominąć roli osób trzecich. Urząd dowiaduje się o majątku podatników także z korespondencji napływającej od zazdrosnych sąsiadów, konkurencji czy poróżnionych członków rodziny. Donosy stanowią niemały odsetek materiałów gromadzonych przez fiskusa.
Zakres wiedzy urzędu skarbowego o twoim majątku
Jeśli nabyłeś samochód, mieszkanie lub inny przedmiot wysokiej wartości — istnieje duże prawdopodobieństwo, że Urząd Skarbowy posiada tę informację. Nawet jeśli sam nie zgłosiłeś zakupu w rozliczeniu podatkowym, dowiedział się o nim z raportów innych instytucji. Często fiskus dysponuje znacznie szerszą wiedzą, niż zakładamy.
Co więcej, tę wiedzę świadomie wykorzystuje. Zamiast pytać o wysokość zarobków, zaczyna analizę od kosztownych zakupów. Zainteresowanie budzi moment, w którym podatnik wyda znaczną kwotę. Urząd chce ustalić, skąd pochodziły środki. Jeżeli nie można udowodnić, że zostały opodatkowane lub pochodzą ze źródeł zwolnionych z podatku, grozi zapłata podatku w wysokości 75% od nieujawnionych dochodów.
Cel gromadzenia danych przez urząd skarbowy
Urząd Skarbowy zbiera informacje przede wszystkim w celu weryfikacji prawidłowości rozliczeń podatkowych. Musi mieć pewność, że podatnicy nie ukrywają zdarzeń rodzących obowiązek podatkowy ani nie zaniżają kwot należnych do zapłaty.
Zebrane dane służą również do oceny sytuacji finansowej i majątkowej podatnika. Jeśli ma on problemy z regulowaniem zobowiązań podatkowych, urząd może podjąć działania zabezpieczające przed niewypłacalnością — zajmując rachunek bankowy lub obciążając nieruchomość hipoteką przymusową.
