Masayoshi Son i utrata 78 miliardów dolarów w jeden dzień
Właściciel SoftBank Corporation – Masayoshi Son – zapisał się w historii jako przedsiębiorca, który stracił najwięcej pieniędzy w wyniku pojedynczego załamania rynkowego. W 2004 roku wartość akcji japońskiego giganta telekomunikacyjnego i medialowego spadła aż o 98%. Utrata równowartości 78 miliardów dolarów to wynik, którego nie pobił dotąd żaden inny biznesmen na świecie.
Co ciekawe, Son odbudował później swoją pozycję, stając się jednym z najbardziej wpływowych inwestorów w branży technologicznej – jego fundusz Vision Fund angażuje się w start-upy z całego globu. Warto zauważyć, że podobne spadki wartości firm dotknęły również inne koncerny – polska branża transportowa również boryka się z zagrożeniem upadłością. Jednak tamto doświadczenie Sona pozostaje największym jednorazowym „wyzerowaniem” majątku w dziejach kapitalizmu.
Eike Batista – od szczytu rankingów do ruiny w szesnaście miesięcy
Brazylijski potentat naftowy Eike Batista osiągnął szczyt swojej kariery w 2012 roku, kiedy znajdował się na siódmym miejscu rankingu najbogatszych ludzi świata. Jego majątek szacowano wówczas na 33 miliardy dolarów, a głównym źródłem dochodów były złoża ropy naftowej zlokalizowane na brazylijskim szelfie kontynentalnym.
Katastrofa nadeszła, gdy okazało się, że przewidywane zasoby zostały drastycznie przeszacowane – fizyczne pokłady okazały się kilkukrotnie mniejsze niż zapowiadano inwestorom. W ciągu zaledwie szesnastu miesięcy Batista stracił praktycznie cały kapitał. Jego imperium biznesowe rozpadło się jak domek z kart, a sam miliarder musiał zmierzyć się z zarzutami manipulacji rynkowej i wprowadzenia inwestorów w błąd. Brazylijskie sądy rozpoczęły wieloletni proces wyjaśniania nadużyć, które doprowadziły do jednego z najbardziej spektakularnych bankructw Ameryki Południowej.
Bjorgolfur Gudmundsson – ofiara islandzkiego kryzysu bankowego
Bjorgolfur Gudmundsson, znany z posiadania klubu West Ham United oraz zasiadania w zarządzie Landsbanki (drugiego co do wielkości banku na Islandii), przez długie lata uchodził za najbogatszego obywatela wyspy. Jego fortunę szacowano na 1,4 miliarda dolarów, zgromadzoną dzięki ekspansji islandzkich instytucji finansowych na rynki europejskie.
Wszystko runęło wraz z globalnym kryzysem finansowym z lat 2008–2009, który szczególnie dotkliwie uderzył w islandzki system bankowy. Banki na wyspie upadły niemal jednocześnie, a Gudmundsson – głęboko zaangażowany kapitałowo w akcje sektora finansowego – stracił cały dorobek życia. Historia Islandii pokazała, jak szybko stabilność finansowa całego kraju może się rozpaść, pociągając za sobą największe fortuny prywatne. Wyspa przez kolejne lata musiała restrukturyzować swój sektor bankowy od podstaw, wprowadzając kontrole kapitałowe i zamrażając wypłaty dla wierzycieli zagranicznych.
Mike Tyson – mistrz boksu, który roztrwonił 300 milionów dolarów
Mike Tyson, jeden z najsłynniejszych pięściarzy w historii, wygrał pięćdziesiąt walk zawodowych i zarobił w trakcie kariery 300 milionów dolarów. Wydawałoby się, że suma ta wystarczy na kilka kolejnych żyć – jednak Tyson udowodnił, że nawet tak astronomiczne kwoty można stracić w zaledwie kilkanaście lat.
Jego styl życia był równie brutalny jak walka na ringu. Luksusowe posiadłości (w tym rezydencja warta 4 miliony dolarów z trzydziestoma pokojami), flota drogich samochodów (bentleye, ferrari, lamborghini), hojne prezenty dla przyjaciół i kobiet (kiedyś wydał 2 miliony na kolczyk z diamentem dla żony), a także kosztowne rozwody – to wszystko składało się na całkowite wyczerpanie zasobów finansowych. W 2003 roku Tyson ogłosił upadłość z długiem przekraczającym 23 miliony dolarów. Dziś jego historia służy jako przestroga przed bezmyślnym trwonieniem kapitału, bez względu na to, jak duży się wydaje. Warto uczyć młodsze pokolenia szacunku do pieniędzy, by uniknęły podobnych pułapek konsumpcjonizmu.
Michael Jackson – król popu z długiem sięgającym 400 milionów dolarów
Król muzyki pop był znany nie tylko ze swoich hitów i grandioznych koncertów, ale i ekstrawaganckiego obrazu życia. Michael Jackson nie żałował pieniędzy na własne zachcianki: ranczo Neverland (którego modernizacja pochłonęła 35 milionów dolarów), prywatna linia kolejowa, straż pożarna i zoo – to tylko wybrane pozycje z listy wydatków.
Do tego dochodziły niekończące się procesy sądowe oraz oskarżenia, które wymagały zaangażowania drogich zespołów prawników. Jackson kupował również dzieła sztuki i pamiątki za miliony dolarów – między innymi rękawiczkę należącą niegdyś do innej gwiazdy za kwotę sześciocyfrową. W chwili śmierci w 2009 roku artysta nie tylko nie posiadał już fortuny, ale zostawił po sobie dług wynoszący około 400 milionów dolarów. Mimo że jego spuścizna muzyczna przynosi do dziś zyski (katalog piosenek zarabia rocznie dziesiątki milionów), osobiste finanse artysty były kompletnie zdezorganizowane. Historia ta pokazuje, że nawet światowa sława i milionowe kontrakty nie uchronią przed ruiną, jeśli wydatki znacząco przekraczają dochody.
Nicolas Cage – od gwiazdy Hollywood do produkcji niskiego budżetu
Aktor Nicolas Cage, który jeszcze w latach dziewięćdziesiątych i na początku XXI wieku należał do najbardziej opłacanych artystów w Hollywood, dziś regularnie pojawia się w produkcjach klasy Z. Wielu widzów zastanawia się, dlaczego gwiazda filmów takich jak „Skała”, „Wściekły” czy „Twarze” przyjmuje role w tak kiepskich obrazach – czasem nawet kilka rocznie, bez przerwy między projektami.
Odpowiedź jest prosta: Cage roztrwonił majątek wynoszący 150 milionów dolarów. Głównie na ekscentryczne zakupy – zamki w Europie (dwa w Niemczech, jeden w Anglii), prywatne wyspy na Bahamach, kolekcje komiksów (w tym pierwsze wydanie „Supermana” za ponad 2 miliony), mumifikowane głowy dinozaurów i rzadkie samochody – ale także przez zaległości podatkowe sięgające 14 milionów dolarów. Dziś aktor musi brać praktycznie każdą rolę, by spłacać długi i utrzymać się na powierzchni. To smutny przykład tego, jak szybko można spaść z szczytu, jeśli zabraknie finansowej dyscypliny i rozsądku w zarządzaniu własnym majątkiem.
